Amsterdam-Rijnkanaal/Noordzeekanaal-gebied

Het watersysteem Amsterdam-Rijnkanaal/Noordzeekanaal (ARK-NZK) vervult een belangrijke rol voor de zoetwatervoorziening en het beperken van wateroverlast in West-Nederland. In dit drukke gebied met ruim 4 miljoen mensen zijn de gevolgen van de klimaatverandering nu al onmiskenbaar: we kennen zeer droge zomers maar ook periodes met wateroverlast. En dat in een regio met grote (economische) waarde, de metropoolregio’s Amsterdam en Utrecht, waardevolle infrastructuur en intensief landgebruik. Denk bijvoorbeeld aan Schiphol, de havens en scheepvaart en de stedelijk gebieden. Al bij een geringe stijging van het waterpeil ontstaat hier wateroverlast. Maar ook bij watertekort treedt schade op: denk aan verdroging en verzilting met schadelijke gevolgen voor de landbouw, de drinkwatervoorziening, de natuur en de aantrekkingskracht van het landelijk gebied. Bovendien hebben ontwikkelingen in de landbouw, stedenbouw en natuur grote invloed op het watersysteem.

Opgaven

Er is nu al sprake van een grote wateropgave (bestrijding wateroverlast, verzilting en droogte) en die opgave wordt alleen maar groter door klimaatverandering, zeespiegel­stijging en ruimtelijke- en sociaaleconomische ontwikkelingen. De cruciale vraag is hoe we droge voeten en voldoende zoetwater houden, nu én over 100 jaar. Een enorme uitdaging die we met het bouwen van nieuwe gemalen alleen niet redden. Het is ook nodig de functies in het gebied minder afhankelijk te maken van het watersysteem en nieuwe verstedelijkingsgebieden klimaatadaptief in te richten. De randvoorwaarden van het waterbeheer zullen daarbij steeds meer sturend worden voor de ruimtelijke inrichting. Om ook in de toekomst veilig te kunnen werken en wonen in dit gebied, is het nodig ver vooruit te kijken en te anticiperen op deze ontwikkelingen. 

Een nieuwe aanpak

Waterbeheerders en provincies zijn daarom een gebieds-overstijgend traject gestart voor een klimaatbestendige en waterrobuuste inrichting van West-Nederland: Toekomstbestendig watersysteem ARK/NZK-gebied (TB-traject). Maar de waterbeheerders kunnen het niet alleen! We moeten ons allemaal aanpassen: overheden, bedrijven én inwoners.

Het doel is het hele watersysteem robuust te maken in samenhang met de functies en ruimtelijke ontwikkelingen. Bestrijding van wateroverlast, verzilting en droogte en ruimtelijke adaptatie worden hiertoe in samenhang aangepakt en verbonden met ruimtelijke ordening, waterkwaliteit, ecologie en energie. De overheden verbinden hiernaast de opgaven - van lokaal tot nationaal niveau - en zoeken hiervoor oplossingen in nauwe samenwerking met de andere stakeholders. 

Toekomstbestendig watersysteem ARK/NZK-gebied

Het TB-traject werkt aan keuzes voor de lange termijn, die op de korte termijn al zichtbaar moeten worden gemaakt en om besluiten vragen. Om te komen tot integrale en effectieve maatregelen werken de partners binnen het programma nauw samen, kijken ze over hun eigen beheergrenzen heen en zoeken ze actief de partners uit de ruimtelijke ontwikkeling en gebruikers van het watersysteem op.

TB verschaft inzicht in de problematiek, geeft de grenzen van het watersysteem aan en brengt kansrijke maatregelen in beeld. Om het gebied gereed te maken voor het opvangen van de effecten van toekomstige ruimtelijk-economische ontwikkelingen en klimaatverandering, zijn verschillende routes mogelijk, afhankelijk van de te kiezen ambities. Een zogenoemde routekaart maakt beslissingen voor een toekomstbestendig watersysteem en strategische keuzemomenten voor de inrichting in het ruimtelijk systeem zichtbaar. De routekaart is daarmee een hulpmiddel om bestuurders en andere beslissers van de juiste (beslis)informatie te voorzien. Zodat zij, op de korte én lange termijn, de beste integrale beslissingen kunnen nemen en de juiste investeringen kunnen doen. Op die manier draagt het TB-traject bij aan een veilige en gezonde leefomgeving voor iedereen in dit dynamische deel van Nederland!